Tweede Pinksterdag, half twee. Het is zo’n dag waarop de dingen zijn zoals ze altijd zouden moeten. Het felle licht op de Hilversumse hei baadt alles in een sfeer van zomer en loomheid. Ik knipper tegen de felle zon. ‘De tijd is hier de ruimte’, zingt Blof in mijn hoofd.

Een wat oudere man, met markante krulsnor, loopt mijn kant op. ‘Mag ik naast u op het bankje komen zitten?’ Als ik opzij kijk, zie ik dat de man zeker in de zeventig moet zijn. Beetje zeemanstype, stoere kerel. Hij vertelt dat zijn twee kleine hondjes verderop in een kuil graven en heen en weer rollen. ‘Met dit weer is de schaduw goed he? Die beestjes kunnen niet zweten. Alleen met hun tong dan.’

Hij wijst op lage struikjes die parmantig boven de paarse hei uitsteken. ‘Dat is Amerikaanse vogelkers. Ze noemen het ook wel bospest. Het verstikt alles. Zelf geïmporteerd door het Goois natuurreservaat hoor. Daarom moeten ze nu koeien laten grazen. Die houden de struiken kort. Maar ze vertrappen ook alles. Weidevogels vluchten omdat de nesten vertrapt worden. Die koeien horen hier niet. Belachelijk.’

We praten over de jaren zeventig, waarin hij als muzikant speelde in een orkest van een Surinamer. Max Woiski. Hij spelt het voor me, want het zegt me niet zoveel. ‘Kent u het liedje, Je bent nog niet gelukkig met een mooie vrouw?’ En hij begint te zingen. Ritmisch. Hij en zijn maten speelden de voorloper van de salsa. Surinaamse dansmuziek. Later hebben ze zelfs samengespeeld met Hans Dulfer. ‘Ja, ik heb een goed leven gehad hoor.’ Hij blijkt 83 te zijn.

In de stilte horen we het klappen van het houten hekwerk dat ons scheidt van de rest van de uitgestrekte heide. Het hek waarachter de honden aangelijnd moeten worden. En dat vertikt de markante krulsnor. ‘Ik kijk altijd om me heen of de boswachter er niet aankomt. Die twee kleine hondjes van mij, ze doen toch niks. Maar ik ben al een keer bekeurd hoor, 60 euro. Een van m’n hondjes liep aan de andere kant van het hek. En ik liep aan de goede kant. Maar daar had de boswachter niets mee te maken.’ Zijn twee hondjes komen aangehuppeld. Een klein lichtbruine en een teckel-achtige zwarte variant. Blij nestelen ze zich in een door soortgenoten gemaakte kuil onder het bankje.

De man blijkt een dochter van 62 te hebben die zelf al oma is. Elke maandag gaan ze met z’n allen op de hei wandelen. Ik zie ze al samen, pratend en druk gebarend. Hier liep mijn vader decennia geleden, hier liepen schaapsherders eeuwen geleden, hier liep mijn opa toen zijn tapijtfabriek nog vol in bedrijf was in Hilversum. En nu zij. Hier loopt gewoon geschiedenis.

De man vertelt over zijn tijd als beroepsmilitair. Gevochten in Korea in de jaren vijftig. Als sportinstructeur zijn manschappen getraind op de Hilversumse hei. ‘Ik had de wat softere mannen he? De verzorgende regimenten. Dan vroeg ik, wie kan het hardst lopen? Nou dan staken er altijd wel een paar hun vinger op. Die liet ik dan achteraan lopen, zodat ze de zwakste jongens in de gaten hielden. Dat jutte elkaar op, dat ging hartstikke goed. Jongens met astma hielp ik van hun astma af.’

Ik wil uren blijven zitten.

Twee dagen later tik ik nieuwsgierig op internet ‘Max Woiski’ in. En zo ontrolt zich de geschiedenis van Jan Jacobs, bassist bij Max Woiski jr. Ik herken zijn gezicht en zijn snor, maar dan jaren en jaren terug. De man op het bankje bestaat ook in het digitale leven. Hij speelde later met Hans Dulfer in Ritmo Natural. Er zijn nog oude elpee’s te krijgen, met muziek erop die hij maakte. Hij staat op vergeelde foto’s, waarop mannen in strakke hempjes blij de camera instaren. De man op het bankje is een kleine beroemdheid. Het is bijna jammer. Zijn verhalen hadden gewoon tussen ons moeten blijven, op dat bankje daar, op die mooie Pinksterdag.

Hangend tegen andere reizigers in de New Yorkse metro, viel mijn oog vorige week op een klein tekstbordje dat, nu ik goed keek, op verschillende plekken in de metro bleek te hangen: ‘Personen die personeel van de metro belagen of ernstig lastig vallen, riskeren een gevangenisstraf van zeven jaar’ (vrij vertaald).

Zeven jaar? Las ik dat goed?

Als echte toerist voelde ik het fototoestel in mijn rugzakje branden, maar wist me in te houden. Om de 5 minuten schalde uit de luidsprekers de waarschuwing om vooral je spullen opgeborgen te houden en uit te kijken voor zakkenrollers. In de metro was het verder zo stil dat je een speld kon horen vallen. Er werd niet geschreeuwd of op harde toon geconverseerd. Een oudere man las de krant, een moeder en zoon keken voor zich uit op weg naar hun bestemming. Een jongen met NY-yankees petje luisterde zo te zien naar zijn iPod, waar ik verder niets van opving.

Al filosoferend vroeg ik me af wat er zou gebeuren als het bordje in Nederlandse metro’s, treinen of bussen zou komen te hangen. Zou de buschauffeur van Connexxion lijn 70 in Soest ook zo zwaar mishandeld zijn, dat hij geen gevoel meer heeft in zijn bovenlip en de zijkant van zijn neus? En een gebroken jukbeen en verbrijzelde voorwand van zijn kaakholte opliep? (De dader kreeg een gevangenisstraf van tien maanden, waarvan drie voorwaardelijk)

En zou de in oranje uitgedoste conducteur (47), die buiten diensttijd op station Amsterdam Centraal wildplassers aansprak na de wedstrijd Nederland-Schotland, ook bewusteloos zijn getrapt?

Of zou een 55-jarige NS-conducteur in de intercity van Deventer naar Amersfoort door een zwartrijder zo mishandeld zijn dat hij een zware hersenschudding, gebroken neus en diverse kneuzingen opliep? En zouden de twee mannen in de Rotterdamse tram wellicht minder snel het ene na het andere biertje achterover werken en vervolgens een trambestuurder en conducteur in elkaar slaan als ze wisten dat dit gedrag ook echt met harde hand wordt aangepakt?

Toen ik thuiskwam, vertelde ik mijn jongste broer over het bordje in de metro. ‘Nou, dan mogen ze wel extra gevangenissen bijbouwen hier’, merkte hij gelijk op. Opvallend genoeg kwam deze week het bericht naar buiten dat staatssecretaris Albayrak op acht plaatsen gevangenissen sluit, omdat Justitie 2.000 cellen teveel heeft. Er worden zelfs Belgische gevangenen ingevlogen om die cellen maar op te vullen.

Had best gekund dus, zo’n maatregel. Ik zeg: doen. En laat die Belgen maar gewoon thuis.

Beste Arie Boomsma. Ik richt mij niet vaak rechtstreeks tot mijn volgelingen, maar je gebeden om vergiffenis waren zo luid dat Petrus zich tot Mij richtte. Hij vroeg Mij om te bemiddelen in deze slepende kwestie. Nu mijn zoon, dat doe Ik graag.

Toen Petrus me mailde had ik net via Twitter kennis genomen van je onfortuinlijke val in ongenade bij de Evangelische Omroep. En dat allemaal vanwege foto’s waarin jij schaars gekleed in het vrouwenblad LINDA komt te staan, overigens één van Mijn favoriete magazines. Ja, Petrus heeft de ontbrekende details ingevuld, over jouw werkgever bijvoorbeeld, want daar had Ik veel vragen over.

Volgens mijn trouwe Petrus is de Evangelische Omroep een vereniging die Mij tot voorbeeld stelt en wiens missie het is mensen in contact te brengen met Mijn Zoon. Dat is op zich goed nieuws, want Ik en Mijn Zoon staan voor Liefde. Al waak ik er graag voor dat deze missie niet uitmond in blinde volgzaamheid. Mijn Zoon en Ik hebben niets met dweepzieke fanatici die niet voor zichzelf kunnen denken. Waarom zou Ik jullie geschapen hebben zonder vrije wil, waarin jullie blindelings achter Mij aanhollen? Dat zou geen schepping zijn, maar een vorm van Zelfverheerlijking.

Je vertelde tussen de snikken en uithalen door dat je drie maanden lang geschorst bent. Vooral het feit dat je het programma 40 Dagen zonder Seks niet meer mag presenteren raakt je, zo begrijp ik van Mijn Zoon. En toch -deemoedig aanvaardde jij vervolgens wat jullie stervelingen ‘straf’ noemen. Omdat het je toen teveel werd, las Petrus jouw verklaring voor: ‘Ik begrijp en betreur dat deze solo-actie de EO schaadt. Ik kan niet anders dan begrip hebben voor het afwijzende standpunt van de EO-directie. Ik zal deze maanden gebruiken om het vertrouwen van de EO en onze achterban in mij te herstellen. Want ik wil mij ook in de toekomst inzetten voor de EO en in mijn leefomgeving laten zien wat het geloof in Jezus voor mij betekent’.

Kom, kom Arie, Ik ben wel goed, maar niet gek natuurlijk. Tijdens de uitvoerige fotoshoot op het zonovergoten Curaçao moet het toch door je hoofd geschoten zijn dat jouw werkgever hier een minder zonnige zijde in zou zien. Ze houden er nogal –uitgedrukt in jullie tijdspanne dan- gedateerde denkbeelden op na. Dacht Ik in eerste instantie nog dat ze goed bezig waren, nu blijkt dat ze allerlei rare ideeën over Mij en Mijn Zoon hebben. Dat we met een toverstafje de wereld in zeven dagen geschapen hebben en daarvan een dag lang moesten bijkomen. Of dat Mijn Zoon en Ik een menselijk lichaam aanstootgevend zouden vinden. Jullie stervelingen nemen Mijn Woord zo letterlijk. En dan reppen over ‘zondigheid’, ‘straf’, in dit geval van de EO-directie….‘Het past niet bij de EO dat onze medewerkers opzettelijk schaars gekleed in welk blad dan ook poseren.’

Om dat laatste hebben Mijn Zoon en Ik zo hard moeten lachen dat ze het op de Olympus konden horen.

Vervolgens waren we er toch wel even stil van.

Gelukkig kennen mijn Zoon en Ik geen gevoelens van boosheid. Iedere andere kunstenaar met minder Goddelijk Geduld en Eeuwigdurende Liefde zou zich waarschijnlijk zwaar beledigd voelen dat Zijn schepping zo onvolmaakt was dat deze niet getoond mocht worden. Het is een directe afwijzing van Ons Kunstwerk. Een belediging zouden jullie stervelingen het noemen. Is het niet de missie van de EO om mensen in contact te brengen met Mijn Zoon? En heeft mijn Zoon ooit uitgedragen dat het lichaam zondig is? Het lichaam dat Wij Zelf geschapen hebben?

Jij als voormalig fotomodel weet gelukkig de Schepping op prijs te stellen. Maar….Mijn Zoon wees me erop dat de gewraakte foto (die inmiddels is uitgelekt) toch bewerkt lijkt. Die boxer is volgens Ons erop geplakt….Klopt dat, Arie? Is dat censuur van jouw werkgever? Aan de andere kant: Ik zie geen zonovergoten stranden. Dit is vast niet de foto die straks in LINDA staat.

Ach, We hebben nog heel wat uit te leggen aan al die gelovige stervelingen die zoveel vreemde denkbeelden uitdragen. En dat alles uit naam van Mij en mijn Zoon. Zo heeft jouw omroep het verlangen ‘vanuit een persoonlijke relatie met Jezus Christus het Goede Nieuws van Gods Koninkrijk vorm te geven en door te geven.’ Hebben Mijn Zoon en Ik daarvoor toestemming gegeven? Hoezo persoonlijke relatie? Op Zijn Hyves kon ik jullie nergens vinden.

Welbeschouwd bombardeert jouw werkgever mij ook tot omroep. Ik als zender van het goede nieuws, de mensen als ontvanger van deze heuglijke boodschap. Straks heb ik naast Mijn reguliere volgelingen 50.000 betalende leden en mag Ik ineens naast Wakker Nederland en PowNed toetreden tot het Nederlandse omroepbestel. Nee mijn Jongen, daar willen Mijn Zoon en Ik Onze Naam niet aan verbinden.

Lieve Arie, pijnig jezelf niet langer met smeekbedes om vergiffenis. Je hoeft Mij niet om vergiffenis te vragen voor iets dat geenszins ‘zondig’ is geweest. Gaat heen en vermenigvuldig de prachtige beeltenissen van de fotosessie voor LINDA. Mijn Zoon en Ik willen ze graag allemaal toevoegen aan onze portfolio, nog voor het blad in jullie tijdsberekening op 22 april van het jaar 2009 zal verschijnen. En Oja -graag de ongecensureerde versies natuurlijk. Mailen is het snelst.

Namens mijn Zoon,

GOD

P.S. Mocht je je werkgever de komende tijd nog spreken, wil je dan doorgeven dat die brieven aan Mij voortaan gewoon weer deze kant op komen? Mijn Zoon en Ik zijn alweer lange tijd verstoken van post sinds de heer Rouvoet van een politieke partij die Mijn Naam ijdel gebruikt, heeft bedacht dat de brieven voortaan bij jouw werkgever bezorgd worden. Als ze dwars liggen, wijs ze dan op het briefgeheim dat zij ernstig schenden.

Ligt het aan Mij of zie ik hier enige gelijkenis met Mijn Zoon?

Die tiental nieuwe Nederlanders zijn cursisten die de inburgeringscursus volgen. Ze hebben weliswaar een (voorlopige) verblijfsvergunning, maar moeten nog verplicht inburgeren. En waar kun je dat beter doen dan op de ijsbaan? Dat moet reintegratiebureau Agens in Den Helder, waar de cursisten hun inburgeringstraject volgen, gedacht hebben. En dus togen een tiental Hollanders-in-spe vanmiddag naar het natuurijs bij Ilpendam.

Aka Kadjo uit Ivoorkust heeft ijshockeyschaatsen aangetrokken en schuivelt onwennig achter een stoel over het ijs. Lachend slaat Eid Hanna uit Egypte hem gade. Hij heeft de volwassen variant van de Friese doorlopers omgebonden en durft eigenlijk nauwelijks een voet voor de andere te zetten. Met een glimlach op zijn gezicht slaat hij het Hollandse tafereel gade. Kleine jongetjes met bonte mutsen op zoeven langs de nieuwkomers én de cameraman om zichzelf in the picture te rijden.

Terwijl verslaggever Mark de Bruijn Aka vragen stelt, trekken er onder onze voeten hevig krakend een paar scheuren in het ijs. ‘Krakend ijs is het beste ijs!’, roept Jaap de Ruiter, teamleider van geruststellend toe. Ik hoop het maar, want zelfs ik als geboren en getogen Nederlandse wil me in eerste reflex zo snel mogelijk uit de voeten maken. Aka, Eid en ook Jing Zhou uit China laten zich minder snel uit het veld slaan. Gillend van plezier zie ik later twee vrouwen uit Angola op de slee voorbij komen. Ook Aka en Eid krijgen duidelijk steeds meer plezier in het stapvoets-schaatsen.

Aan de overkant van het meertje hangt een oranje bord met ‘Klunen 200 m’. En inderdaad ligt er een rubberen mat over het gras heen, waar af en toe klunende schaatsers vanaf komen hoppen. Een gek gezicht voor de ijsnieuwkomers? Of gaan zij straks, over een paar jaar, misschien klunend de Hollandse polders door, als ze het schaatsen leuk genoeg blijken te vinden?

Het blijft een gek idee, vinden verslaggever Mark en ik, dat deze mensen als onderdeel van een ‘inburgering’ nu min of meer verplicht op de schaats staan. Ze zouden het misschien wel uit zichzelf gedaan hebben –wie weet. Dan was het wat spontaner geweest. Het schaatsen maakt geen onderdeel uit van het examen, zoals andere delen van de cursus. Een aantal cursisten zijn in Den Helder gebleven en gaven de voorkeur aan een les binnenin een warm klaslokaal over ons dagelijks leven, waaronder nu de Hollandse schaatsgekte.

Maar we beseffen ons dat het waarschijnlijk weinig moeite had gekost om een politicus –ik noem Rita Verdonk of Geert Wilders- zo ver te krijgen hier naar de schaatsbaan af te reizen om voor het oog van de natie deze schaatsexcersitie voortaan verplicht te stellen. ‘We zijn trots op onze nationale sport en dat moeten we uitdragen ook. Voortaan is een schaatsdiploma onderdeel van de inburgering!’

Klunen dus om je verblijfsvergunning te behouden.

Want wie de inburgeringscursus weigert of zakt voor het examen, kan in theorie gewoon weer uitgezet worden.

Hoe dan ook, hier kunt u het verslag zien dat we van de inburgeringsschaatstocht maakten. Oordeel zelf!

Dat het onderwerp ‘vuurwerk’ de gemoederen aardig bezig houdt, is wel duidelijk. Maar dat er binnen acht dagen (!) 41.000 handtekeningen zijn binnengehaald om de vrije verkoop van vuurwerk aan banden te leggen, heeft me toch verbaasd. Gezien de toestroom aan steunbetuigingen, kan volgende week makkelijk het dubbele aan handtekeningen worden verwacht. Het burgerinitiatief is op deze manier een goed democratisch middel om een zaak die veel mensen bezig houdt op de agenda van de Kamer te zetten.

Eerdere initiatieven zijn bijvoorbeeld het burgerinitiatief voor rookvrije horeca, dat Clean Air Nederland mei 2006 voorzien van ruim 62.000 handtekeningen aan Tweede Kamervoorzitter Weisglas aanbood. De Commissie voor de Verzoekschriften en de Burgerinitiatieven besloot echter dat het initiatief niet aan de voorwaarden voldeed, en dus niet in behandeling werd genomen, aangezien de Tweede Kamer in de twee jaar voorafgaand aan de indiening nog over rookvrije horeca had vergaderd. En één van de regels is dat het burgerinitiatief nieuw moet zijn. De laatste twee jaar mag het onderwerp niet in de Tweede Kamer aan de orde zijn geweest. Of de bijna 70.000 handtekeningen toch hun invloed lieten gelden, blijft gissen. Feit blijft dat vanaf vorig jaar die rookvrije horeca er alsnog is gekomen.

Ander voorbeeld van een burgerinitiatief is ‘Stop Fout Vlees’, dat een jaar na de rookvrije horeca’-actie werd ingediend voorzien van meer dan 100.000 steunverklaringen. Het voorstel bleek echt ‘nieuw’ (in 2005 en 2006 was er geen debat was gevoerd dat expliciet de intensieve veehouderij betrof) zodat ‘Stop Fout Vlees’ het eerste burgerinitiatief werd dat door de Kamer behandeld is.

Sinds begin dit jaar kunnen Nederlanders ook digitaal een burgerinitiatief ondertekenen, dus bij sites als petities.nl. ‘Meer plezier met minder vuurwerk’ was de eerste die dit succesvol deed. Maar iedereen die iets zó belangrijk vindt dat hij het in Den Haag besproken wil hebben, kan nu heel gemakkelijk, via internet, hun voorbeeld volgen. Petities.nl staat er vol mee, wellicht allemaal niet even serieus bedoeld….of kunt zich ook vinden in Het rauw eten van pluizige babykatjes moet verboden worden (16 handtekeningen)?

Hoe dan ook, een alerte kijker wees mij erop dat het burgerinitiatief Meer plezier met minder vuurwerk geen nieuw voorstel is. Hij kwam in de stukken van de Tweede Kamer het volgende citaat tegen van de minister van Volkshuisvesting Cramer:

‘De minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer wil consumentenvuurwerk niet verbieden. Vuurwerk hoort bij oud en nieuw en levert bij verantwoord gebruik veel plezier op. Vuurwerk speelt een belangrijke rol bij de ongeregeldheden en het wangedrag tijdens de jaarwisseling, maar is er niet de directe oorzaak van. Meteen na de incidenten rond de jaarwisseling zijn de ministeries van VROM en BZK bijeengekomen om acties te ondernemen en voorbereid te zijn op de komende jaarwisseling.’

Tja. De Tweede Kamer heeft het onderwerp in de afgelopen twee jaar dus al eens besproken. Het burgerinitiatief zou hierdoor pas officieel 11 Maart 2010 behandeld mogen worden. Dat zullen de tegenstanders, zoals de Vlaams/Nederlandse Leuke Vuurwerkmensen Club (wat een geweldige naam trouwens), goed nieuws vinden. Volgens hen is het ministerie van VROM bezig met een lastercampagne tegen vuurwerk.

Initiatiefnemer David Rietveld, die ik vanochtend sprak, denkt dat het nog maar de vraag is of de geciteerde uitspraken van minister Cramer betekenen dat het voorstel niet in behandeling wordt genomen. ‘De jaarwisseling leidt elke keer wel tot debatten in de Kamer. Volgens mij gaat het er vooral om of er in de afgelopen twee jaar een besluit is genomen over het onderwerp; niet zozeer of het al besproken is. In de afgelopen jaren is het consumentenvuurwerk nog nooit verboden. Dus dat specifieke voorstel is niet in stemming genomen.’

Daarbij vraagt Rietveld zich af of de politiek zo’n duidelijk signaal uit de samenleving –misschien wel 60.000 tot 80.000 handtekeningen volgende week- kan negeren.

Het is dus spannend wat de commissie die erover gaat straks gaat beslissen.

UPDATE: Zojuist komt op het ANP het bericht binnen dat het kabinet voorlopig geen verbod instelt op vuurwerk voor consumenten. Dat heeft minister Guusje ter Horst van Binnenlandse Zaken vanmiddag gezegd na afloop van de eerste ministerraad van het jaar. Volgens Ter Horst zijn er ongeveer evenveel Nederlanders voor als tegen een verbod op consumentenvuurwerk. Er komt daarom geen verbod. Wel wil zij het illegale vuurwerk blijven aanpakken, omdat daarmee de meeste ongelukken gebeuren. De initiatiefnemers vinden dat de minister hun voorstel een kans moet geven om te worden behandeld in de Kamer.

In mijn beleving lag er vroeger, toen ik klein was in de jaren zeventig, elke winter wel een pak ijs. Schaatsen deden we op de vijver vlakbij ons huis. Friese doorlopertjes onderbinden, wanten aan en muts op: het feest kon beginnen. Al krabbelend baande ik me een weg naar de overkant van het vijvertje. Ergens in een hoekje was een wak geslagen voor de eenden, die luid kwakend onze hulpeloze stapjes op het ijs gadesloegen.

Het zien van de dichtgevroren vijver had hetzelfde effect op me als het opentrekken van de gordijnen na een eerste nacht vers gevallen sneeuw. Een shot adrenaline baande zich een weg door m’n lijf om pas enigszins tot bedaren te komen als ik buiten in de sneeuw liep of eindelijk de doorlopertjes kon ombinden. Sneeuw. IJs. Een betoverend witte wereld, waar de kreten van schaatsers gedempt tot je doordringen en waar de grond zo hard is als steen.

Evenwel duurde het tot 1985 tot de vorst lang genoeg aanhield (minimaal twee weken overdag én ’s nachts) om een Elfstedentocht mogelijk te maken. De eerste Elfstedentocht die ik ooit meemaakte werd gereden op 21 februari dat jaar. Als 13-jarige zag ik op de televisie de legendarische tocht van Evert van Benthem die in 6 uur en 46 minuten finishte in Leeuwarden. Een jaar later kwam de Tocht der Tochten zomaar nog een keer. Weer reed Evert van Bentem als winnaar over de streep; hij deed er negen minuten langer over.

Maar naarmate ik opgroeide kon ik Koning Winter steeds minder vaak de hand schudden. Het leek wel of met het klimmen van de jaren alle sprookjes van mijn jeugd in een laag van mist en natte sneeuw oplosten. De wereld onttoverde een beetje. De winters met sneeuw en ijs maakten plaats voor gure herfststormen, langdurige regenval, overstromingen en vooral onbestendig grijze wolken, die het zicht aan een ijzig blauwe hemel vol schaatsbeloften onttrokken.

Vanaf de winter in 1997 met de laatste Elfstedentocht (na elf jaar) leek er definitief een eind gekomen te zijn aan de winters waarin het water in sloten, meren en beekjes werd omgetoverd tot een ondoordringbare zwarte spiegel. Af en toe waren er oplevingen van sneeuw, zoals in januari 2001 of maart 2005. Na een of twee dagen verdween de sneeuw even snel als deze gekomen was. Het ijs was eigenlijk uit mijn systeem verdwenen. IJs lag op de overdekte ijsbaan, ijs haalde je als blokjes uit de vriezer, maar ijs als schaatsbaar ijs langs weilanden en bruggetjes was simpelweg ondenkbaar geworden.

En toch, ineens, was hij daar weer, dat koortstachtige moment van de bevroren-vijver-vlakbij-ons-huis. Een paar weken geleden, rond Kerst, voorspelt de weerman vanuit het niets een koudefront. Op Tweede Kerstdag rij ik met mijn zoontje van bijna 3 naar het natuurgebied van het Goois Natuur Reservaat achter de Wereldomroep, dat onderdeel uitmaakt van het grootste ‘ecoduct’ ter wereld, de Natuurbrug Zanderij Crailo . Mét slee, die we voor het eerst gekocht hebben. Het riet steekt stilletjes uit boven een ijsmassa waar kinderen-met-stoel rondschaatsen, een beeld dat ik alleen nog ken van Anton Pieck kaarten. Onwennig sta ik met mijn zoon op het ijs. Het is snijdend koud, de slee maakt al schuivend over het ijs een geluid dat ik ken van lang, lang geleden. Wat later lopen we over een houten bruggetje dat nu de ene ijsmassa van de andere scheidt. Mijn zoontje wijst over het ijs naar de overkant, waar nog meer mensen komen aanlopen met schaatsen in hun hand. Ik denk aan het vijvertje van vroeger en de Friese doorlopertjes. Zou hij dat dan toch ook gaan meemaken en vol met adrenaline voor de televisie zitten als de zestiende of zeventiende Elfstedentocht gereden gaat worden? Of misschien zelfs -we gaven hem niet voor niets een Friese naam- zelf mee gaan doen ooit?

In de nacht van 5 op 6 januari rij ik rond 12 uur terug naar huis na een bezoek aan vrienden in Amersfoort. De display in de auto geeft een buitentemperatuur aan van – 10,5 graden. Vol ongeloof staar ik ernaar. Verderop in het land, bij het weerstation Ell bij Weert, wordt een temperatuur van – 17,2 graden gemeten. Door de ‘zeer strenge vorst’ ontstaan er gaten in het asfalt van de A6 tussen Lelystad en Muiden, waardoor de weg deels wordt afgesloten. Daklozen in Groningen moeten verplicht naar binnen.

Ik ben niet de enige ‘tijdelijk ontoerekeningsvatbare’ Hollander bij het zien van grote hoeveelheden sneeuw en ijs. Terwijl ik dit schrijf steken op meerdere plaatsen in ons land klunende schaatsers het spoor over. Ja, u leest het goed: klunende schaatsers over het spoor. Dit gebeurt onder meer op het Naardermeer waar de spoorlijn Amsterdam-Amersfoort loopt. Ik bedoel maar.

De vorst houdt, met korte tussenpozen van dooi, nu al bijna drie weken aan. Ik heb op bevroren sloten gestaan, bovenop een zwarte spiegel van ijs. Langdurig gestaard naar vastgevroren bubbels van lucht verankerd in het ijs. Grassprietjes langs de kant poëtisch beschreven als ‘vastgegrepen door het bevroren water’. Op wit uitgeslagen grond gelopen zo hard als steen. Op dit moment kijk ik naar beelden van een peloton voorovergebogen schaatsers in lichte mist op het ijs van de Oostvaardersplassen, waar voor het eerst in twaalf jaar een NK marathon op natuurijs wordt gereden. Er komt misschien geen Elfstedentocht, er komt misschien geen nieuwe Evert van Benthem deze winter. Het maakt me ook niets uit: met de ijzig blauwe hemel vol schaatsbeloften is de wereld een beetje opnieuw betoverd.

De eerste boot die we zien nadat we op de Danzigkade in Amsterdam op onze ‘eigen’ AVRO boot stappen, is die van de Reguliers online, die direct naast ons ligt. De Reguliers-online –zoals bekend, dé homostraat van Amsterdam, de Reguliersdwarsstraat- herbergt bruin gebronste mannen in kort roze rokjes en hoge laarzen. Het is een van de weinige boten met blote mannen die we zullen zien.

Thema van de AVRO (een van de twee omroepen die EénVandaag maken) dit jaar is: Toppop! En dat zullen we weten ook. De boot is omgetoverd tot een Toppop discoboot met DJ’s, rook- en confettikanonnen en niet te vergeten de geweldige ‘collectoritems’- Toppop shirts. Roze voor de mannen, oranje voor de vrouwen. In teilen met ijs ligt prosecco, bier, wijn en fris op ons te wachten. Samen met zo’n zestig collega’s, waaronder Hans Schiffers van Schiffers.fm en cabaretiere Sjamke de Voogd (zusje Voogd; nu tv ontwikkelaar bij de AVRO), gaan we varen.

Eerlijk gezegd vond ik de Gay Pride altijd een nogal overdreven gebeuren. ‘Moet dat nou?’ en ‘Nu denkt iedereen dat we zo zijn’ waren ook bij mij gemeengoed. Tot mijn eigen werkgever besloot een boot richting de Canal Parade te sturen. Dan kan ik toch niet achterblijven, dacht ik. Bovendien een uitgelezen kans met eigen ogen te aanschouwen wat altijd zo verketterd wordt.

De zon schijnt al volop als we loskomen van de kant en koers zetten richting Centraal Station, waar alle boten zich verzamelen. We hebben de aanlegstijger nog niet verlaten of ‘Ich bin wie Du’ schalt al uit onze mega-boxen die aan zijkanten van de boot zijn opgestapeld. Twee agreggaten zorgen ervoor dat niet alleen wij, maar ook heel Amsterdam en die 500.000 bezoekers van de Gay Pride (zoals later blijkt een record opkomst) niets missen van onze AVRO Toppop-krakers.

Directeur van de AVRO, Willemijn Maas, legt met een toespraakje uit waarom (behalve het feesten: we geven het toe) het belangrijk is dat de AVRO er weer bij is dit jaar. ‘We staan voor vrijheid in de samenleving en respect voor iedereen’. Gejuich stijgt op en een nieuwe golden-oldie wordt ingezet vanaf onze drijvende dansvloer.

Onderweg zwaaien we naar elke boot die voorbij komt –roze of niet. Het lijkt wel of iedereen er zin in heeft vandaag, want ze zwaaien allemaal terug. Bij het Centraal Station is de ene bont gekleurde boot na de andere aan het wachten op de Grote Tocht door de grachten –waar daar draait het toch allemaal om. We zien de D66-boot met onder meer Boris van der Ham, verderop de ‘Trots op Nederland’ boot van Rita Verdonk maar dan zonder Rita, met iets van ‘Trots op…’ in grote doeken op de zijkant.

Iets later voegt de boot van Gerard Joling zich achter ons, nr 54. Gerard zit in een t-shirt met opdruk ‘Bloedheet’ op het dak van de boot, omringd door dansende dames en heren. Geen bloot of blote billen: allemaal opmerkelijk netjes valt me op. Een BNN-boot voegt zich eveneens langzaam in de massa’s boten. Met enige trots constateren we dat wij toch wel de meest swingende boot zijn die er rondvaart. Stokoude hits als ‘It’s raining men’, Wham’s ‘The Edge of Heaven’ en ‘Copacobana’ werken aanstekelijk en ook onze AVRO-tune (“Toppop yeah!”) wordt door anderen luidkeels meegezongen.

Rond half twee kan onze boot eindelijk onder de brug door kan varen richting de eerste gracht. Een onverwachts groot aantal mensen heeft zich op, langs, boven en naast bruggen en kades verzameld. De Engelse term ‘packed with people’ krijgt een hele nieuwe dimensie. We voelen ons popsterren die wuiven naar de schare fans. De AVRO heeft in de geest van de flower-power honderden roze gerdera’s laten aanrukken die we als postmoderne hippie’s uitdelen aan het publiek. We maken geen ‘V’-teken en dragen ook geen banden in ons lange haar, maar verder is het love, peace and happiness als de roze gerbera’s langszeilen richting afgeladen bootjes en kades vol met wuivende mensen. Ze worden dankbaar in ontvangst genomen.

Vrijheid, tolerantie en solidariteit zijn grote woorden, die meestal het ene oor ingaan en het andere uit. Maar hier, varend tussen miljoenen mensen in het hartje van Amsterdam, lijken ze ineens reeël. Vrijheid om met zo’n boot te kunnen varen, om blij te kunnen zijn om wie je bent (geen uitzondering, geen rariteit), om te laten zien dat we best tolerant kunnen zijn en niet alleen bij EK- en WK’s kunnen verbroederen. Om te laten zien dat uitzonderingen ook wel eens regel zijn en dat wij als omroep openstaan voor diversiteit. Weg met de hokjesgeest.

Ter hoogte van de Stopera staat minister Plasterk op een kade te wuiven naar elke boot die voorbij komt en neemt daarbij zijn hoed af. Ik ken de kritiek –al die PvdA-ers die massaal zich laten inschepen bij de Gay Pride dit jaar, het is bijna potsierlijk vindt mede-coalitiegenoot (en christen) Eimert van Middelkoop. Het is waar, het is makkelijk scoren en toch vind ik het leuk dat Plasterk er staat. Het is voor het eerst dat een minister én een burgemeester (Cohen) zich nadrukkelijk laten gelden bij een homo-manifestatie. Ik zie het al die mensen die hier kritiek op hebben niet doen. Toegegeven: het D66 bootje dat stilletjes langvoer is geloofwaardiger, omdat ik weet hoeveel D66 al jaren doet voor de homorechten. Plasterk moet dat wat mij betreft nog laten zien. Maar het is een positief teken.

Vorig jaar voer er voor het eerst een AVRO-boot mee. Hans van der Togt, oud-AVRO-presentator (denk aan het legendarisch Rad van Fortuin) gaf voor de gelegenheid commentaar bij de Canal Parade. Hij viel bijna van zijn stoel toen hij de AVRO-boot langs zag komen. Jarenlang had hij zijn homoseksulaliteit voor de omroep verborgen gehouden. ‘Dat kon toen helemaal niet’. ‘En dan nu, die AVRO-boot…. ‘Van de VPRO verwacht je het misschien, of van de VARA, maar de AVRO…..nee, er is veel veranderd in 30 jaar’, wist hij nog uit te brengen terwijl de camera inzoemde op de dansende AVRO-ers. Vervolgens viel hij van blijvende verbazing in zijn stoel terug.

Mijn mening over de Gay Pride –en dan speciaal de Canal Parade- is na deze tocht door de grachten 180 graden gewijzigd. De blote homo’s heb ik op één, nou vooruit twee handen kunnen tellen: het had van mij zelfs wat extravaganter gemogen. Maar wat vooral tot me doordringt is dat vrijheid niet vanzelfsprekend is. Vrijheid van godsdienst, vrijheid om te zeggen wat je wilt, vrijheid om vooral niet te geloven of vrijheid in partnerkeuze. Het is niet statisch: je moet ervoor blijven opkomen. En dat doe je met de Gay Pride.

Volgend jaar gaan we wéér.

Jonge kinderen, onder de acht jaar, mogen geen mobieltjes meer gebruiken. De GSM- en UMTS-masten op bejaardenhuizen en scholen zijn na aanhoudende protesten, rechtszaken en aangescherpte wetgeving weggehaald. Plaatsing van nieuwe masten op plaatsen waar veel jonge kinderen of oudere mensen aanwezig zijn is verboden.

Dit toekomstscenario schetste ik een paar maanden geleden toen ik het met vrienden over het onderwerp ‘straling van mobieltjes’ had. Om mijn punt te maken overdreef ik enigszins, maar ondertussen begint de realiteit me aardig in te halen.

Zo is de Belgische provider Proximus kort geleden begonnen met het vermelden van het stralingsniveau van toestellen. Dichter bij huis wil onze eigen vakbond FNV ook een sticker met een waarschuwing op telefoonverpakkingen. Vlaamse kinderartsen roepen op om kinderen en jongeren onder de zestien jaar geen gsm te laten gebruiken. Euro-parlementariër Jules Maaten pleit al jarenlang voor Europees onderzoek naar de risico’s van GSM-gebruik bij kinderen.

Ook de wetenschappelijke wereld staat niet stil. Al jaren komt het ene onderzoek over straling van zendmasten en mobieltjes na het andere naar buiten, vaak met wisselende uitkomsten. Opvallend is dat de laatste jaren de waarschuwende signalen steeds luider worden. In ons eigen land begon dat al met een TNO-onderzoek uit 2003, waarin onderzoekers verbaasd concludeerden dat UMTS-straling tot klachten leidt als hoofdpijn en duizeligheid. Daarna volgen onder meer Engels, Zweeds (zie de opsomming onderaan dit weblog), Israëlisch en Belgisch onderzoek (vorige maand), dat wees op schadelijke gevolgen van mobiel bellen.

Eind vorige week voegde Amerikaanse wetenschappers zich in het rijtje van waarschuwende wetenschappers. ‘Ik weet niet of mobiele telefoons schadelijk zijn. Maar ik weet ook niet of ze veilig zijn. De vraag is of je Russisch roulette wilt spelen met je hersenen’, aldus wetenschapster en voormalig adviseur van Bill Clinton, Devra Lee Davis.

Haar waarschuwing volgt naar aanleiding van een nog niet gepubliceerd onderzoek van de universiteit waar zij werkt, de University of Pittsburgh Cancer Institute. Ronald B. Herberman, directeur van dit instituut, vindt dat minderjarigen alleen in noodgevallen gebruik zouden moeten maken van een mobiele telefoon, omdat hun hersenen nog in ontwikkeling zijn. ‘Hoewel er nog geen duidelijk bewijs is, ben ik ervan overtuigd dat er genoeg gegevens beschikbaar zijn om nu al voorzorgsmaatregelen te nemen’.

Volgens Herberman duurt het te lang voor de wetenschap met concrete antwoorden komt, en is het daarom noodzakelijk om zo snel mogelijk maatregelen te nemen. Niet alleen zouden volwassenen altijd gebruik moeten maken van een headset, ook het gebruik van mobiele telefoons in openbare ruimtes zou beperkt moeten worden.

Bij de aanhoudende ophef over de mobieltjes bekruipt me regelmatig het gevoel in een soort loop te zitten, een eeuwige herhaling. Toen ik bijna zeven jaar geleden bij Radio 1 ging werken, maakte ik al mijn eerste onderwerp over de (mogelijke) risico’s van elektromagnetische straling. Ik heb het even nagezocht: op 28 mei 2001 interviewde ik Gerrit Teule, een oud-IBM medewerker die gespecialiseerd was in elektronica en computers op de werkvloer. Hij verdiepte zich in de werking van elektronen, elektromagnetisme enzovoorts. De invoering van de draadloze communicatie zorgt er volgens hem voor dat het immuunsysteem van veel mensen verslechtert. Straling zou moleculen en atomen in ons lijf laten meetrillen, wat leidt tot verstoringen. De een vangt dit beter op dan de ander, maar veel mensen krijgen er uiteindelijk hoofdpijn, slaapstoornissen of concentratiestoornissen door, aldus Teule.

Meestal worden dit soort verhaaltjes direct in de alternatieve hoek van wichelroedes en aardstralen neergezet. Zeven jaar geleden in elk geval. Allemaal onzin, ‘dat zeiden mensen ook toen de televisie zijn intrede deed’.

Maar het onderwerp had mijn interesse getrokken. Ook bij EénVandaag zouden er nog meer items over het hete hangijzer ‘straling’ volgen. In de loop van de jaren verbaasde ik mij erover dat een techniek als mobiele telefonie op grote schaal zijn intrede kon doen (in Nederland alleen al zijn er 13,2 miljoen mobieltjes) zonder dat iemand van de overheid, wetenschappers of beleidsmakers eensluidend bewijs heeft dat dit NIET schadelijk is. Sterker nog: ondanks aanwijzingen dat met name jonge kinderen negatieve effecten kunnen ondervinden van elektromagnetische straling. Voorzorgprincipes werden overboord gegooid, de sfeer was: het is fantastisch, het is mooi, iedereen aan de mobiel.

Zeven jaar later wordt er nog steeds gewaarschuwd voor mogelijk schadelijke gevolgen van zendmasten en mobiele telefonie. Er is nog steeds geen onderzoek dat ondubbelzinnig aantoont dat mobiel bellen geen kwaad kan. Dat kan ook bijna niet, want mobiele telefonie bestaat pas een lang decennium. Zo rond 2010-2015 worden de lange termijn effecten duidelijk. Korte termijn effecten wijzen al in de richting van klachten als concentratiestoornissen, slapeloosheid, hoofdpijn en duizeligheid. Wat zullen de mogelijke gevolgen op lange termijn zijn? We moeten het maar afwachten. Het lijkt me een beetje het paard achter de wagen spannen.

En de Gezondheidsraad?

Al jaren zegt dit vooraanstaand wetenschappelijk instituut dat de regering van advies voorziet op gezondheidsgebied dat er weinig aan de hand is met de straling. Want er zijn ook nog altijd genoeg wetenschappelijk onderzoeken die geen verband zien tussen straling en bijvoorbeeld de toename van kankergevallen.

Of misschien komt het de raad uit economische of politieke motieven wel goed uit om zich voorlopig maar op de vlakte te houden, zoals Gerrit Teule meent. Hij verbaast zich erover dat de raad klachten als slaapstoornissen en hoofdpijn terzijde schuift als ‘Wij begrijpen het niet. We kennen het werkingsmechanisme niet. Het kan dus geen kwaad’.

Of dit een cruciale denkfout is, zal de toekomst uitwijzen.

Tot slot: ik heb de onderzoeken en nieuwsfeiten van de afgelopen jaren voor u eens op een rij gezet, in de hoop dat u –net als ik- het onderwerp met meer dan normale belangstelling gaat volgen.

2008
-Juli: Een vooraanstaand Amerikaans kankerinstituut waarschuwt voor de gevaren van overmatig gsm-gebruik, vooral onder de jeugd. De directeur noemt dat ‘roulette voor kinderhersenen’ en vindt dat de wetenschap te traag is met onderzoeken naar gsm-straling. En dat terwijl steeds meer kinderen een gsm krijgen, gemiddeld al op 8 jarige leeftijd. KPN en Scarlet verkopen zelfs speciale kindermobieltjes. Een van de onderzoekers is de vooraanstaande Nederlandse oncoloog van de Erasmus Universiteit.
Ook in juli: FNV wil een keurmerk voor straling van mobieltjes.
-Juni: Onderzoek aan de Katholieke Universiteit van Leuven wijst uit dat ratten die werden blootgesteld aan gsm–, antenne– en wifistraling een dubbel zo hoog sterftecijfer hebben dan de niet blootgestelde groep.

2007
Februari: Volgens de Gezondheidsraad zijn er geen aanwijzingen dat DECT-basisstations van draadloze huistelefoons en UMTS-zendmasten gezondheidsproblemen kunnen veroorzaken. Dat schrijft de Gezondheidsraad in haar jaarbericht. De Gezondheidsraad heeft zich bij zijn standpunt vooral gebaseerd op het enkele maanden daarvoor verschenen Zwitserse onderzoek naar de effecten van kortdurende blootstelling aan UMTS-golven. Deze studie leverde geen aanwijzingen voor schadelijke gevolgen op. De Gezondheidsraad maakt wel de kanttekening dat er nog geen onderzoek beschikbaar is over langdurige blootstelling.

2006
Januari: Uit een Brits onderzoek, gepubliceerd in New Scientist (een van de grootste onderzoeken tot dan toe), komt naar voren dat er geen verband is tussen mobiel bellen en het ontstaan van hersentumoren.
Juni: De straling van umts-zendmasten is niet gevaarlijk. Dat blijkt volgens staatssecretaris Van Geel (Milieu) uit Zwitsers onderzoek waartoe de Nederlandse regering opdracht had gegeven. TNO-onderzoeker prof. dr. ir. Peter Zwamborn uit direct kritiek op de volgens hem voorbarige uitspraken van staatssecretaris van Geel.’Het is wat kort door de bocht om te zeggen dat nu ondubbelzinnig is aangetoond dat umts-straling niet schadelijk is. Deze studie richt zich op de effecten op korte termijn, wat de eventuele effecten op de lange termijn zijn, weet nog niemand.’
April: Onderzoekers verbonden aan het Zweedse Nationale Instituut voor Arbeidsleven hebben ontdekt dat het gebruik van mobiele telefoons op de lange termijn wel degelijk de kans op het krijgen van een hersentumor vergroot. Dit staat haaks op het Britse onderzoek van een paar maanden geleden. Ook het Zweedse onderzoek is grootschalig van opzet: de Zweedse wetenschappers onderzochten 2.200 kankerpatiënten en evenveel gezonde mensen. Uit dit onderzoek bleek dat één op de tien mensen met een hersentumor zeer vaak een mobiele telefoon gebruikt. Deze mensen hadden meer dan 2000 uur gebeld, wat ongeveer gelijk staat aan tien jaar lang een mobiele telefoon gebruiken. Tips van de onderzoekers: gebruik bij mobiel bellen een headset.
Juni: Een groeiend aantal gemeentes (stand juni: 70 in totaal) weigeren bouwvergunningen te verlenen voor masten waar ook UMTS-basisstation in geplaatst kunnen worden. Uiterlijk 1 januari 2007 moesten alle commerciële partijen die UMTS-licenties gekocht hebben een dekkingsgraad van minimaal 70% bereiken. Dit wordt gefrustreerd door de betreffende gemeentes. Zij baseren zich op het voorzorgsbeginsel.

2005
Januari: Het hoofd van de Britse Nationale Radiologische Beschermingsraad, Sir William Stewart, waarschuwt voor het gebruik van mobieltjes door kinderen. Volgens deze onderzoeker hebben kinderen een veel dunnere schedel die de warmtestraling niet weert. Het gebruik van een mobiele telefoon zou daarom gevaarlijk zijn voor kinderen. De keten van elektronicazaken BCC besluit daarop de verkoop van Foony, een telefoon voor 4- tot 8-jarigen, in Nederland stop te zetten.

2004
December: Dicht bij gsm-masten komen twee tot vier keer zo veel kankergevallen voor als verder weg. Dat blijkt uit de resultaten van onderzoek in Israël en Duitsland. De onderzoekers zijn ervan overtuigd dat er een verband is tussen de elektromagnetische straling van de masten en het hogere risico op kanker.

2003
Oktober: TNO-onderzoekers zijn verrast als ze de resultaten van hun eigen onderzoek naar de effecten van gsm- en umts-straling onder ogen krijgen. UMTS-straling in dezelfde lage dosis als waaraan mensen in de nabije toekomst op straat en in huis blootstaan, kan het welbevinden beïnvloeden. De TNO’ers hebben dat als eersten aangetoond. ‘Ik was er echt van overtuigd dat we geen effect zouden vinden. Maar die hypothese is onderuitgegaan. Ook zeer zwakke elektromagnetische velden doen wat met mensen.’ Proefpersonen (waaronder pikant genoeg ook de secretaris van de commissie elektromagnetische velden van de Gezondheidsraad, Erik van Rongen) melden klachten als duizeligheid, nervositeit, rusteloosheid, pijn op de borst, zich niet kunnen concentreren, gemakkelijk verstrooid raken en weinig aandacht hebben.

2002
De Nederlandse Gezondheidsraad concludeert in dit jaar dat de straling van een gsm niet gevaarlijk is voor de gezondheid. Uit literatuuronderzoek door de Gezondheidsraad is niets gebleken van een verband tussen veelvuldig gebruik van een mobieltje en het optreden van hoofdpijn, duizeligheid of verhoging van de kans op een hersentumor.

* Het Reformatorisch dagblad geeft een aardig overzicht van nieuws over elektromagnetische straling
* Kennislink.nl geeft een goed en leesbaar overzicht en ook goede, objectieve informatie over mobieltjes en straling, zie deze link
* Ook deze site geeft goede informatie.

Nota bene: deze opsomming is niet compleet.

De laatste weken hoor ik opvallend vaak collega’s, kennissen en vrienden praten over de staatsloten die ze hebben gekocht. ‘Na 10 juli is alles anders’, hoor ik verzuchten, ‘dan ga ik verhuizen naar de Bahama’s.’ Want ja, hij gaat gegarandeerd vallen: de recordjackpot van 25 miljoen. En de plannen zijn nu al gemaakt.

De een gaat dus verhuizen naar de Bahama’s, de ander heeft zijn zinnen gezet op een pittoresk optrekje van 1,5 miljoen euro, de ander ‘zien ze nooit meer op kantoor’ en weer een ander (lees: ondergetekende) droomt over een wereldreis.

Een 25 met zes nullen erachter. Het is zo’n astronomisch bedrag dat ik me er niets bij kan voorstellen. Maar ik begrijp wel dat je dan nóóit meer over geld hoeft na te denken. En dat die wereldreis ineens binnen handbereik komt. Dus heb ik ze zelf ook gekocht, beter gezegd mijn echtgenote. Twee hele en vier halve. Want ook 5 miljoen sla je natuurlijk niet af. Ik moet haar ervan weerhouden om nog meer in te slaan.

Onder het mom ‘wie er oprecht in gelooft, ziet het ook uitkomen’ heeft mijn echtgenote zich volledig ingeleefd in de rol van toekomstig miljonaire.
‘Wat moeten we de buren vertellen als we straks die 25 miljoen hebben? Volgens mij is het handiger maar niets te zeggen.’
Peinzend boven een kopje thee:
‘Zullen we eerst naar Nieuw-Zeeland en dan Australië? Die fourwheeldrive aan de Westkust zal er wel niet inzitten. Dat gehobbel met een maxi-cosi aan boord….nee.’
En op een ochtend:
‘Ik ga ook een paar miljoen overmaken voor de kinderopvang hier in het dorp. We kopen extra gebouwen aan en laten die verbouwen. Dan is dat probleem in elk geval opgelost.’

Ik vraag me nu af wat ik nog meer met het geld zou doen. Natuurlijk…goede doelen (zo heb ik het plaatselijke dierenasiel al ruimhartig een deel van de koek toegekend). Maar zou ik stoppen met werken? Nee….dat denk ik toch niet. Veel te leuk en bovendien: wat doe ik met al die vrije tijd? Vrienden en familie werken bijna ook allemaal. Vooruit: misschien zou ik eindelijk HET boek gaan schrijven, zoals zoveel would-be schrijvers.

Dat ik niet de enige ben die zo denkt, blijkt uit onderzoek van Maurice de Hond in opdracht van de gratis krant DAG. Uit het onderzoek komt naar voren dat potentiële winnaars hun leven niet overhoop willen gooien. Een derde wil met het enorme bedrag op de bank precies hetzelfde werk blijven doen, slechts veertien procent stopt helemaal met werken. Ook verhuizen gebeurt vooral binnen de eigen stad, of niet.

Socioloog en geluksonderzoeker Ruut Veenhoven ziet eenzelfde trend. ‘Bij mensen die gevolgd werden na een grote erfenis is te zien dat zij maximaal een jaar lang gelukkiger zijn dan daarvoor. Daarna ebt de euforie weg. Uiteindelijk maakt geld dus niet structureel gelukkiger. Voor het echte geluksgevoel kun je maar beter zorgen dat relaties met vrienden en familie goed blijven.’

Toch is volgens statisticus Marcel Das (Universiteit Tilburg) de kans om 25 miljoen in één keer te winnen nog nooit zo groot geweest als bij de trekking aankomende donderdag. Waar de kans op de jackpot normaliter een op 22 miljoen is, 0,0000045 procent, stijgt die nu tot een op 6,5 miljoen, een winkans van 0,000015 procent. ,,De winkans is nu ruim drie keer zo groot. Een aardige toename dus, maar nog altijd onwaarschijnlijk klein”, tempert Das de verwachtingen. Meer loten kopen vergroot natuurlijk wel de winkans.

0,000015 procent kans en dan toch zoveel dromen losmaken….

Als ik die 25 miljoen NIET win, ga ik alle dromen achter de miljoenen loten verzamelen en opschrijven. Komt mijn boek er alsnog.

Als je me ergens mee op de kast kan krijgen, is het wel met de continue nadruk in de discussie op de vermeende ‘linksheid’ van de pers en de publieke omroep. Met drogredenen als “Iedereen weet dat…” (de pers links is…etc) wordt het publiek duidelijk gemaakt dat ze bij de neus worden genomen. De linkse kerk zorgt ervoor dat u alleen maar zielige verhaaltjes over asielkinderen te zien krijgt en Fortuyn (eerst) of Wilders (nu) ‘gedemoniseerd’ worden. En dat we wierook op het altaar van de multiculturele heilstaat branden, zoals de EénVandaag gastcolumnist Gregorius Nekschot zo mooi verwoord.

Helaas is om andere redenen objectiviteit inderdaad een illusie. Uit de enorme brei aan nieuws die elke dag over u en ons wordt uitgestort, maken wij voor een selectie. En in elke keus zit onvermijdelijk iets subjectiefs. Maar dat is iets anders dan dat wij consequent Geert Wilders als een paria of Wouter Bos als een heilige neerzetten.

Aangenaam verrast las ik dan ook gisteren dat uit onderzoek van de Vrije Universiteit, in opdracht van de gratis krant DAG, blijkt dat de pers in toon en onderwerpkeuze vooral rechts is. De onderzoekers analyseerden 2,2 miljoen woorden die de eerste vijf maanden van dit jaar op de voorpagina’s van alle landelijke kranten verschenen. Conclusie: er is geen sprake van een linkse, maar eerder van een rechtse kerk aan het Binnenhof. De kranten blijken verzot op rechtse onderwerpen. Geert Wilders en Rita Verdonk, om maar wat rechtse iconen te noemen, zijn niet van de voorpagina’s weg te slaan. Bovendien is de toon van de berichtgeving net iets vaker positief gekleurd voor rechts.

Ja….ik hoor u al tegenwerpen: de meeste verhalen over Wilders of Verdonk zijn vast negatief. Maar het feit dat deze politici het nieuws domineren betekent wel dat ze met hun thema’s (immigratie, islam, allochtonen, criminaliteit) het publieke debat domineren. Het gaat hier niet over linkse heilige huisjes. Wilders en Verdonk weten heel goed hoe ze in het nieuws moeten komen én blijven (zie mijn vorige weblogs), in tegenstelling tot linkse politici als Wouter Bos en Femke Halsema, die een haat-liefde verhouding hebben met de pers.

Hartstikke fijn, zult u zeggen als (terecht) kritische toeschouwer, maar al die journalisten ZIJN wel allemaal links. Inderdaad: veel journalisten stemmen op een linkse partij. Maar 70 procent van ons, zoals even uit de losse pols geroepen wordt door Nekschot? Een typisch staaltje van papegaaien: iets roepen dat je ergens hebt gehoord, zonder na te gaan of het wel klópt. Nee hoor: BAM, dit is de waarheid: zeventig procent van de “jongens en meisjes” van de pers stemt links. Op deze manier hou je een vooroordeel in stand waarmee je makkelijk en goedkoop scoort.

Laten we eens kijken naar de feiten.

Navraag leert dat er een aantal onderzoeken zijn gedaan naar politieke voorkeur van journalisten. De onderzoeken dateren al van 7, 8 jaar geleden; daarna zijn het meer peilingen. We pakken het meest uitgebreide en recente promotieonderzoek door communicatiewetenschapper Mark Deuze (Universiteit van Amsterdam) uit 2001 erbij. Hij heeft zeer uitgebreid gepubliceerd over dit onderwerp (interessant om te lezen, ook over relatie met het publiek, u dus, een vergelijking met andere landen etc).

Even wat leuke algehele weetjes uit zijn onderzoek (in totaal 1010 journalisten deden mee):
-Mannen ruim in meerderheid
-Gemiddelde leeftijd 42
-Hoog opleidingsniveau
-Voorkeur voor ‘links van het midden’

Als we gaan kijken naar de politieke voorkeur, beschouwen de journalisten zich bijna zonder uitzondering als links (32 procent) dan wel links van het midden (47 procent), hoewel veel journalisten opmerkten dat dergelijke classificaties toch ‘niet meer van deze tijd’ zijn. Zeg maar achterhaald inderdaad: maargoed. Slechts 20 procent situeert zichzelf in het politieke midden en maar 1 procent noemt zichzelf ‘rechts’. Bij elkaar opgeteld kom je dus op die 70, nee, zelfs 79 procent.

Maarrrr…wat is links van het midden? Daar wordt onder meer D66 bedoeld. Maar is D66 links? Nee, D66 is net als het CDA een middenpartij, noch links, noch rechts (zie Instituut voor Publiek en Politiek). Als je deze dus buiten beschouwing laat, zit je op 32 procent (echt links stemmende journalisten) of, in het uiterste geval, 47 procent (links van het midden).

We kijken verder.

In 2000 is door statistici Van Schuur en Vis (Rijks Universiteit Groningen) ook gekeken naar de politieke voorkeur van journalisten. Hier het lijstje (zie onderzoeksresultaten, pagina 120):

CDA/SCP/RPF/GVP: 8 %
VVD: 5 %
D66: 27 %
GroenLinks/SP: 15 %
PvdA: 29 %

Let wel: dit zijn toenmalige partijvoorkeuren van uitsluitend Haagse journalisten. D66 was in 2000 nog een grote partij. Veel oud-D66ers zijn inmiddels overgestapt naar de VVD (uit literatuur is dit bekend) en andere partijen. Maargoed, als je alleen naar de echt linkse partijen kijkt, dan stemt 44 procent van de journalisten links. Reken je D66 mee, dan zit je ineens op 71 procent. Een beetje geflatteerd cijfer, aangezien D66 geen linkse partij is. Ik ga dus uit van die 44 procent.

Conclusie: de helft (44 tot 47 procent) van de journalisten stemt links van het midden. Daarbij opgemerkt dat deze onderzoeken gedateerd zijn. Hoe zou de situatie nu liggen met een PvdA die op een historisch dieptepunt zit in de peilingen en een D66 dat weer aan het groeien is? Geloof het of niet: journalisten zijn net mensen. Ook veel voormalig PvdA-stemmende journalisten zullen nu waarschijnlijk een andere keus maken dan laten we zeggen acht jaar geleden.

Waar hebben we het dus over? Wat zeggen die getallen ons eigenlijk?

De laatste jaren hebben verschillende studies in onder meer Australië en de Verenigde Staten bovendien aangetoond dat journalisten als het gaat om onderwerpen als seksuele moraal, migranten, asielzoekers en uitkeringen er ondanks deze linkse politieke voorkeur nogal conservatief getinte opvattingen erop na lijken te houden.

Met andere woorden: links stemmen wil nog niet zeggen dat je als journalist vooral ‘linkse’ onderwerpen op de agenda zet. Die link -om maar even een woordspeling te gebruiken- kan je gewoon niet leggen. Links stemmen betekent nog niet links lullen.

Oja, voor uw informatie: we hebben bij de vorige verkiezingen hier op de EénVandaagredactie (TROS/AVRO) een peiling gehouden. Opvallend genoeg sprong geen enkele partij eruit. Zo’n beetje elke politieke stroming was vertegenwoordigd: VVD, CDA, D66, PvdA, SP, GroenLinks en PvdD, waarbij VVD, CDA, PvdA en SP de grotere partijen waren.

Tot zover een inkijkje in het stemgedrag van journalisten.

Wat betreft het rücksichtloos oppakken van cartoonist Nekschot door het Openbaar Ministerie deel ik overigens de mening van onze gastcolumnist: een onheilspellende ontwikkeling. Ik kan me steeds minder aan de indruk onttrekken dat de gelovige lobby, zowel aan christelijke als aan islamitische zijde, de laatste jaren een invloedrijke machtspositie heeft ingenomen op bestuurlijk gebied. Genoeg reden om de waakzaamheid op te schroeven, lijkt me.